Sáng Thế Ký không chỉ là quyển sách nói về những khởi đầu, mà còn là nền tảng thần học vững chắc cho toàn bộ đức tin của Cơ Đốc. Trong những anh hùng đức tin mà Kinh Thánh nêu gương, thì Áp-ra-ham là hình mẫu nổi bật nhất về sự xưng công chính bởi đức tin. Ông không chỉ là một tộc trưởng dầy dạn kinh nghiệm mà còn được gọi là “cha của mọi kẻ tin”. Hành trình đức tin của Áp-ra-ham đã khích lệ cho nhiều thế hệ sau trong đó có bản thân tôi là người cũng đang học cách bước đi dạn dĩ với Chúa.
Bài viết tiếp theo sẽ trình bày khái niệm đức tin được bày tỏ qua đời sống của Áp-ra-ham, sự xưng công chính bởi đức tin và cách Áp-ra-ham đã trở thành hình mẫu tiêu biểu cho một đời sống tin cậy và vâng lời.
Sáng thế ký 15:6 “Áp-ram tin Đức Giê-hô-va, nên Ngài kể ông là người công chính.”
1. Bản chất và biểu hiện của đức tin
a. Định nghĩa đức tin theo Kinh Thánh
Theo thư tín Hê-bơ-rơ 11:1, đức tin được định nghĩa rằng “Đức tin là sự xác quyết về những điều mình đang hi vọng, là bằng chứng của những điều mình chẳng xem thấy”. câu 2 tiếp tục “nhờ đức tin mà người xưa đã được lời chứng tốt.” Thật như Kinh Thánh đã xác nhận, đức tin của một Cơ Đốc Nhân chân chính không dựa trên cảm xúc nhất thời, nhưng đó là một sự tin quyết trọn vẹn dựa trên nền tảng của Lời hằng sống. Một hy vọng với sự bảo đảm của Đấng đã hứa và chính Ngài sẽ làm thành lời hứa ấy. Tuy nhiên trong thời gian để có được lời hứa ấy, thì sự chờ đợi cũng là một phần của đức tin được thể hiện qua sự vâng lời.
b. Đức tin được thể hiện qua cuộc đời của Áp-ra-ham
Khi tôi đọc kỹ hơn trong quyển Thần Học Căn Bản của Charles Ryrie, thì đức tin thật bao gồm cả ba khía cạnh; tâm trí để hiểu lẽ thật, xúc cảm được khích lệ, và ý chí để có hành động cụ thể trong sự vâng lời.[1] Tộc trưởng Áp-ra-ham đã có loại đức tin thật đáng ngưỡng mộ.
- Đức tin của sự vâng lời. khi ông được Đức Chúa Trời kêu gọi rời quê hương và môi trường quen thuộc để bước vào một hành trình mà không biết là mình sẽ đi đâu.
- đức tin bày tỏ qua sự thờ phượng, Cho dù đến nơi nào, ông lập bàn thờ tại mỗi nơi đi đến, ưu tiên hướng lòng mình về với Chúa.
- Đức tin thể hiện qua sự chờ đợi suốt 25 năm cho một đứa con như lời hứa, và kết quả thật mầu nhiệm khi Y-sác ra đời trong lúc ông bước sang 100 tuổi. Trong khi việc sinh nở của Sa-ra hoàn toàn là không thể với cách của con người, thì Chúa đã phục hồi tử cung cho Sa-ra một cách diệu kỳ.
- Đức tin trong sự cầu thay cách dạn dĩ cho dân thành Sô-đôm bất khiết trong tinh thần yêu thương, và kiên trì cầu thay cho họ, không chỉ riêng cho Lót.
- Điểm cao nhất, đức tin sẵn sàng hy sinh khi đồng ý dâng lại cho Chúa đứa con mà ông yêu thương nhất. Một nỗi đau không thể tả xiết nhưng những sự thử rèn trước đó của Chúa, đã xây nên một con người bỏ qua sự vị kỷ mà hướng về Đấng ban cho hơn là món quà được ban cho. Ông tin rằng Chúa có năng quyền khiến kẻ chết sống lại.
c. Vì sao đức tin làm đẹp lòng Đức Chúa Trời
Hê-bơ-rơ 11:6 “Không có đức tin thì không thể nào làm hài lòng Đức Chúa Trời; vì người nào đến gần Đức Chúa Trời phải tin rằng Ngài thực hữu, và Ngài là Đấng ban thưởng cho những ai tìm kiếm Ngài” Đức tin chính là sự tôn vinh đặc biệt dành riêng cho Đấng Tối Cao, một sự tôn thờ được dâng lên cho Đức Chúa Trời thành tín, cũng là một sự đáp ứng với Đấng yêu thương cung ứng nhu cầu cần thiết cho những ai tin quyết nơi Ngài.
2. Nguyên tắc xưng công chính bởi đức tin được chứng minh qua Áp-ra-ham và còn hiệu lực đến nay
Áp-ra-ham được Đức Chúa Trời kể là công chính không phải nhờ việc làm của ông, nhưng nhờ vào việc ông đặt đức tin vào lời hứa của Đức Chúa Trời. Đây là câu Kinh Thánh đầu tiên nói về sự xưng công chính bởi đức tin. Warren Wiersbe xem câu Kinh Thánh này như là Giăng 3:16 của Cựu Ước để minh hoạ cho sự cứu rỗi bởi đức tin.[2]
Sáng thế ký 15:6 “Áp-ram tin Đức Giê-hô-va, nên Ngài kể ông là người công chính.” được trích dẫn 3 lần trong Tân Ước: Tin, Kể là, Công chính
Galati 3:6, “Ápraham tin Đức Chúa Trời và ông được kể là công chính”.
Roma 4:3 “Ápraham tin Đức Chúa Trời và nhờ đó ông được kể là công chính.
Giaco 2:23 “Ápraham tin Đức Chúa Trời, và nhờ đó ông được kể là công chính”)
Điều quý giá nhất để con người tội lỗi được Đức Chúa Trời chấp nhận không phải qua nỗ lực riêng, mà là đức tin đặt nơi Ngài. Paul Hoff trích dẫn chữ “tin”của Mac Laren có nghĩa là làm cho chính mình vững vàng tham dự vào điều gì đó, Hoff cũng khẳng định rằng “Hình thái ngữ pháp của chữ “tin” ngụ ý về việc "tiếp tục lâu dài" trong thái độ này”[3].
Việc Áp-ra-ham được xưng công chính không có nghĩa là ông hoàn hảo nhưng ông được xưng công chính chỉ duy bởi đức tin nơi Đức Chúa Trời, không phải phải do nỗ lực tự thân mà là bởi lòng thương xót của Chúa. Cách mà Charles Ryrie giải nghĩa về cụm từ “xưng công chính” rất ấn tượng. Một phán quyết mang khái niệm của toà án, được xem là “ra phán quyết là công chính” [4]. Ê-phê-sô 2:8-9 “Vì nhờ ân điển, bởi đức tin mà anh em được cứu, điều nầy không đến từ anh em mà là tặng phẩm của Đức Chúa Trời; cũng không do việc làm của anh em để không ai có thể tự hào”
Như vậy, giá trị này vẫn còn nguyên vẹn cho thời đại Tân Ước, cho bất kỳ ai đặt lòng tin nơi công giá cứu chuộc của Chúa Jesus Christ. Bí quyết cho đời sống phước hạnh, đó là học và làm theo Lời dạy của Chúa. Đối với Cơ Đốc nhân, đức tin không đơn thuần là sự đồng ý về chân lý, nhưng là sự tin cậy và vâng phục Đức Chúa Trời. Điều đáng ghi nhớ đó cho đờo sống Cơ Đốc là Đức Chúa Trời luôn luôn thành tín. Đấng lập giao ước và sẽ làm thành lời hứa.
[1] Charles Ryrie. Thần Học Căn Bản, Chương 56, Phương diện của Đức Tin, (NXB Tôn giáo, 2004), 403.
[2] Warren Wiersbe. The Wiersbe Bible Commentary: Old Testament, Chapter 17, Genesis 15: The Dark night of the soul (Italy, 2007), 66.
[3] Paul Hoff, Sách Giáo Khoa Sáng Thế Ký, Bài 6 Chiến thắng của Đức tin trong những thử nghiệm, 2024, 120.
[4] Charles Ryrie. Thần Học Căn Bản, Chương 52, Kết quả của sự Cứu rỗi, ( NXB Tôn giáo, 2004), 364.